Người lớn sau Fontan, khó thở và phù tăng dần
Bệnh nhân 24 tuổi có tuần hoàn Fontan từ nhỏ, nay giảm khả năng gắng sức và phù chân. Ca này rèn cách tiếp cận có hệ thống thay vì gán ngay nhãn "suy Fontan" và tăng lợi tiểu.
Rà soát lần cuối 27/07/2026 · Cần thẩm định bởi: Bác sĩ tim bẩm sinh người lớn
Bệnh cảnh
Nam, 24 tuổi. Tiền sử teo van ba lá; phẫu thuật Glenn hai hướng lúc 6 tháng, Fontan ống nối ngoài tim lúc 3 tuổi. Theo dõi đều đến năm 18 tuổi rồi bỏ tái khám 6 năm.
Ba tháng nay bệnh nhân mệt tăng dần, trước đây đi bộ được 30 phút nay chỉ đi được 10 phút. Hai tuần nay phù mắt cá chân, bụng hơi chướng, tăng 4 kg. Không sốt, không đau ngực. Có cảm giác hồi hộp từng lúc trong tháng qua.
| Thông số | Giá trị |
|---|---|
| Nhịp tim | 110 lần/phút, đều |
| Huyết áp | 96/64 mmHg |
| SpO₂ khí trời | 89% |
| Tĩnh mạch cổ | Nổi rõ tới góc hàm ở tư thế 45° |
| Gan | Dưới bờ sườn 4 cm, bờ tù |
| Phù | Hai chi dưới, ấn lõm |
| Albumin máu | 28 g/L |
| Creatinin | Tăng nhẹ so với giá trị nền |
| ECG | Nhịp nhanh phức bộ hẹp đều, tần số 110, không thấy rõ sóng P |
Đi từng bước
- Rối loạn nhịp trong tuần hoàn FontanNâng caoNgười lớnƯu tiên hàng đầu ở bệnh nhân này là gì?
Chẩn đoán
Điểm học được
- Ở tuần hoàn Fontan, mất nhịp xoang có thể là nguyên nhân trực tiếp gây mất bù trong vài ngày đến vài tuần.
- Hệ thống hoạt động với chênh áp rất nhỏ nên một chỗ hẹp khu trú đủ gây hậu quả lớn.
- Giảm albumin không kèm protein niệu và không kèm suy chức năng tổng hợp của gan gợi ý bệnh ruột mất protein.
- Trước khi kết luận "suy Fontan", phải đánh giá huyết động để tìm nguyên nhân cơ học sửa được.
- Xét nghiệm chức năng gan bình thường không loại trừ bệnh gan liên quan Fontan.
- Mất theo dõi trong giai đoạn chuyển tiếp là một nguy cơ có thể phòng ngừa được.
Bệnh liên quan
Tài liệu tham khảo
- 1.
Rychik J, Atz AM, Celermajer DS, et al.. Evaluation and Management of the Child and Adult With Fontan Circulation: A Scientific Statement From the American Heart Association. Circulation. 2019;140(6):e234-e284. doi:10.1161/CIR.0000000000000696.
- 2.
Stout KK, Daniels CJ, Aboulhosn JA, Bozkurt B, Broberg CS, et al.. 2018 AHA/ACC Guideline for the Management of Adults With Congenital Heart Disease: A Report of the American College of Cardiology/American Heart Association Task Force on Clinical Practice Guidelines. Circulation. 2019;139(14):e698-e800. doi:10.1161/CIR.0000000000000603. PMID: 30121239.
- 3.
Baumgartner H, De Backer J, Babu-Narayan SV, Budts W, et al.. 2020 ESC Guidelines for the management of adult congenital heart disease. European Heart Journal. 2021;42(6):563-645. doi:10.1093/eurheartj/ehaa554.
- 4.
Feltes TF, Bacha E, Beekman RH 3rd, et al.. Indications for Cardiac Catheterization and Intervention in Pediatric Cardiac Disease: A Scientific Statement From the American Heart Association. Circulation. 2011;123(22):2607-2652. doi:10.1161/CIR.0b013e31821b1f10. PMID: 21536996.
Trích dẫn theo kiểu Vancouver rút gọn. Nhãn «Đã xác minh» nghĩa là định danh tài liệu (tên, tạp chí, năm, tập/số/trang, DOI hoặc PMID) đã được đối chiếu trực tiếp với nguồn chính thức — không đồng nghĩa với việc nội dung diễn giải đã được bác sĩ chuyên khoa thẩm định.